ارتودنسی چیست؟ درمانی تخصصی برای لبخندی زیباتر و سلامت دهان و دندان
ارتودنسی یکی از شاخههای تخصصی دندانپزشکی است که به تشخیص، پیشگیری و اصلاح ناهنجاریهای موقعیت دندانها و فکها میپردازد. این درمان نه تنها جنبه زیبایی دارد، بلکه به بهبود عملکرد دهان، پیشگیری از پوسیدگی و مشکلات گوارشی نیز کمک میکند. اگر دندانهای نامرتب یا ناهماهنگی در فک خود دارید، ارتودنسی میتواند شما را به لبخندی سالم و مطمئن برساند.
چرا ارتودنسی مهم است؟
دندانهایی که در موقعیت نادرست قرار گرفتهاند یا فکهایی که درست روی هم جفت نمیشوند، میتوانند موجب مشکلات متعددی شوند :
• سختی در جویدن و صحبت کردن
• افزایش خطر پوسیدگی و بیماریهای لثه
• درد فک و سردردهای مزمن
• کاهش اعتماد به نفس و تأثیر بر ظاهر صورت
با ارتودنسی، این مشکلات به طور مؤثر برطرف شده و تعادل و زیبایی به دهان و صورت بازمیگردد.
انواع روشهای درمان ارتودنسی
۱. ارتودنسی ثابت
شایعترین نوع ارتودنسی که شامل براکتهایی است که به دندانها چسبانده میشوند و با سیم ارتودنسی به هم متصل میگردند. انواع براکتها شامل:
فلزی : رایجترین و مقرونبهصرفهترین نوع
سرامیکی : همرنگ دندان و کمتر قابل مشاهده
براکتهای دیمون (خودبازشونده) : راحتتر در نگهداری و نیاز به ویزیت کمتر
۲. ارتودنسی متحرک
این روش برای درمانهای سادهتر استفاده میشود و بیمار میتواند دستگاه را هنگام غذا خوردن یا مسواک زدن بردارد.
۳. ارتودنسی شفاف (اینویزیلاین)
پلاکهای شفاف و نامرئی که به تدریج دندانها را حرکت میدهند. این روش برای بزرگسالان بسیار محبوب است به دلیل :
- ظاهر غیرقابل تشخیص
- راحتی در استفاده و نظافت
- بدون محدودیت غذایی

چه کسانی به ارتودنسی نیاز دارند؟
نیاز به ارتودنسی تنها محدود به کودکان و نوجوانان نیست. بزرگسالان هم ممکن است به دلایل مختلفی درمان ارتودنسی را شروع کنند. نشانههایی که ممکن است به ارتودنسی نیاز داشته باشید :
- دندانهای نامرتب، شلوغ یا فاصلهدار
- مشکلات جفت شدن فک (اوربایت، آندربایت، کراسبایت)
- ناهنجاری در رشد فک و صورت
- جلوآمدگی یا عقبرفتگی دندانها
- مشکل در جویدن و بلع
مراحل درمان ارتودنسی چگونه است؟
۱. مشاوره اولیه و معاینه دقیق
شامل بررسی وضعیت دندانها، فکها و گرفتن عکسهای رادیولوژی
۲. طرح درمان اختصاصی
بر اساس نوع مشکل و سن بیمار، برنامهای دقیق تهیه میشود
3. نصب دستگاه ارتودنسی
نصب براکت یا پلاک، آموزش مراقبتهای اولیه
4. مراجعههای دورهای (ماهانه)
تنظیم سیمها، بررسی پیشرفت و اصلاحات لازم
5. پایان درمان و نگهداری
برداشتن دستگاه و ارائه نگهدارنده (ریتینر) برای تثبیت نتایج
مراقبتهای لازم در حین درمان ارتودنسی
مسواک زدن منظم بعد از هر وعده غذا
استفاده از نخ دندان مخصوص ارتودنسی یا واترجت
پرهیز از خوردن غذاهای سفت، چسبناک یا شکننده
مراجعه منظم به دندانپزشک
رعایت دقیق توصیههای پزشک برای نتیجه بهتر
ارتودنسی در بزرگسالی؛ آیا دیر شده است؟
خیر! هیچگاه برای ارتودنسی دیر نیست. درمان ارتودنسی در بزرگسالی کاملاً رایج و مؤثر است. با پیشرفت تکنولوژی، گزینههای زیبا و کمنمایی مانند:
- پلاکهای شفاف
- براکتهای سرامیکی
- براکتهای پشتدندانی (لینگوال)
- در دسترس قرار گرفتهاند تا درمانی راحت، مؤثر و در عین حال نامشخص ارائه شود.
مزایای ارتودنسی فراتر از زیبایی
- افزایش سلامت دهان با کاهش احتمال پوسیدگی
- پیشگیری از تحلیل لثه و استخوان فک
- بهبود تنفس و خواب
- جلوگیری از سایش نامتعادل دندانها
- افزایش تمرکز و اعتماد به نفس به دلیل ظاهر بهتر

هزینه ارتودنسی چقدر است؟
هزینه درمان بسته به نوع ارتودنسی، شدت ناهنجاری، مدت زمان درمان و برند تجهیزات استفادهشده متغیر است. در ایران، هزینه درمان ارتودنسی میتواند از چند میلیون تا بیش از ۳۰ میلیون تومان متغیر باشد. بسیاری از مطبها امکان پرداخت قسطی را نیز فراهم کردهاند.
مدت زمان درمان چقدر طول میکشد؟
درمان ارتودنسی معمولاً بین ۱۲ تا ۲۴ ماه طول میکشد. این زمان بسته به شدت مشکل و همکاری بیمار در رعایت توصیهها ممکن است کمتر یا بیشتر شود.
آیا درمان ارتودنسی درد دارد؟
درمان ارتودنسی معمولاً با درد زیادی همراه نیست. در ابتدای هر تنظیم یا نصب دستگاه، ممکن است فشار یا درد خفیف حس شود که با مسکنهای ساده و تغذیه نرم قابل کنترل است. این احساس معمولاً ظرف چند روز از بین میرود.
پایان درمان : اهمیت استفاده از نگهدارنده
پس از پایان درمان، استفاده از نگهدارنده یا ریتینر ضروری است. بدون آن، دندانها ممکن است به موقعیت قبلی خود برگردند. نگهدارندهها ممکن است ثابت یا متحرک باشند و معمولاً برای مدت ۶ تا ۱۲ ماه استفاده میشوند.
پرسشهای پرتکرار بیماران ارتودنسی
آیا با وجود براکتها میتوان مسافرت رفت یا ورزش کرد؟بله، فقط باید مراقب باشید ضربه مستقیم به دهان وارد نشود. در ورزشهای تماسی، استفاده از محافظ دهان توصیه میشود.
آیا درمان ارتودنسی باعث کاهش وزن میشود؟خیر، اما در روزهای اول ممکن است به دلیل تغییر رژیم غذایی موقت، کاهش اشتها داشته باشید.
بهترین زمان برای شروع ارتودنسی چه سنی است؟معمولاً بین ۸ تا ۱۴ سالگی، اما بزرگسالان هم میتوانند در هر سنی درمان را شروع کنند.
جمعبندی
ارتودنسی فراتر از یک درمان زیبایی است؛ پلی میان سلامت دهان، عملکرد صحیح دندانها و اعتماد به نفس. با انتخاب متخصص مجرب، رعایت مراقبتها و استفاده از تجهیزات استاندارد، میتوانید بهترین نتیجه را بگیرید.



دیدگاه شما چیست؟